Tuna

Grootte: Kaapse geelvin weeg gemiddeld 35–60 kg, en die meeste seisoene word vis van meer as 100 kg geland. Langvin is baie kleiner, en in KZN wissel vangste van tuna van 5–8 kg tot geelvin van meer as 30 kg.

Waar: In die Kaap vis jy omtrent 35–55 km see-in van Houtbaai, Simonstad en Millers Point af, in blou water buite Kaappunt. In KZN word hulle van die suidkus tot by Sodwana gevang, op aasmerke en diep riwwe, by skepe en saam met dolfyne.

Hoe om dit uit te ken

Tuna is dik, koeëlvormige vis met 'n donkerblou rug, 'n silwer maag, 'n halfmaanvormige stert en 'n ry klein vinnetjies voor die stert. Die soorte wat SA-hengelaars vang, ken jy uitmekaar aan hul vinne, oë en strepe, soos die tekeninge wys.

Soorte en dubbelgangers

• Geelvin-tuna - Lang, helder geel tweede rugvin en aarsvin, geel vinnetjies en 'n goue streep langs die sy.
• Langvin-tuna (albakoor) - 'n Baie lang borsvin wat tot verby die tweede rugvin strek.
• Grootoog-tuna - 'n Groot oog en 'n diep, ronde lyf, met kort geelerige vinne.
• Skipjack (penstreep-tuna) - Drie tot vyf donker strepe wat langs die silwer maag loop.

Wat dit eet

Tuna is vinnige jagters in oop water wat sardyn, ansjovis, makriel, inkvis en ander klein vissies en skaaldiere vreet. Hulle kom bymekaar by treilers se afvalstreep, drywende voorwerpe, temperatuurbreuke en skole aas.

Waar dit vreet

• Temperatuurbreuke en stroomlyne in blou water, van omtrent 18 °C
• Agter stokvistreilers en langlynbote, in die streep afvalvis agter hulle
• Op KZN se aasmerke en diep riwwe, en by geankerde skepe
• Saam met dolfyne en onder duikende voëls

Hoe om dit te vang

Sleep 'n stel duikende plugs en kunsaas met rokkies teen omtrent 7–11 km/h tot 'n vis vat, stop dan, gooi gekapte sardyn as lokaas in en laat 'n sardyn aan 'n fluoorkoolstof-voorlyn in die streep afdryf. In KZN werk stadig gesleepte lewendige makriel, of poppers wat jy tussen dolfyne en aasskole gooi, goed. Gebruik sterk toerusting: die meeste Kaapse skippers vis met 37 kg-lyn op katrolle met 'n hefboomrem (lever drag).

Aas en kunsaas wat werk

• Sleepkunsaas met rokkies
• Crankbaits en plugs
• Sardyn
• Lewendige aasvis
• Oppervlak-kunsaas en poppers
• Metaal-jigs

Geure waarvan dit hou

• Vis

Sardyn is die belangrikste reuk: 'n aanhoudende streep gekapte sardyn bring tuna op en hou hulle naby die boot.

Wanneer dit byt

Tyd van die dag

Vertrek voor dagbreek. Die eerste ure van lig is die beste, veral vir kunsaas; as die byt later in die dag stadiger raak, skakel oor na lewendige aas of 'n streep lokaas.

Beste maande

• Beste: Maart, April, Mei, Oktober, November, Desember
• Goed: Januarie, Februarie, Junie, Julie, Augustus, September

Buite Kaappunt kom die geelvin in twee lopies: Maart tot Junie in kalmer weer, en Oktober tot Desember met groter vis en ruwer weer. In KZN kan jy die meeste van die jaar geelvin vang, die beste van omtrent Oktober tot Junie.

Wat die byt beïnvloed

Groot beteken dit maak 'n groot verskil of hierdie vis byt. Klein beteken dit maak amper nie saak nie.

Wenke

• Hou die seetemperatuur dop: buite Kaappunt begin jy ernstig soek sodra dit omtrent 18 °C is.
• As een tuna gehaak is, draai die boot dwars en gooi lokaas in: die res van die skool bly dikwels.
• Gaan eers saam met 'n ervare skipper. Ver op see kan die suidoostewind sonder veel waarskuwing tot stormsterkte opstoot.

Goed om te weet: Kyk na die huidige reëls: die DFFE het 'n minimum van 3,2 kg vir geelvin- en grootoog-tuna gelys, en 'n daaglikse limiet van 10 tuna per persoon.

Nog vis in hierdie familie: Diepsee

• Wahoo
• Dorade
• Seilvis
• Swart marlyn

Al 60 spesies in die Visvanggids